# Udhëzuesi i &kturtle;

## Hyrje

&kturtle; është një mjedis programimi arsimor që përdor &turtlescript;, një gjuhë programimi kryesisht e bazuar dhe e frymëzuar nga &logo;. Qëllimi i &kturtle; është që ta bëjë programimin sa më të lehtë dhe të arritshëm që të jetë e mundur. Kjo e bën &kturtle; të përshtatshëm për tu mësuar fëmijëve bazat e matematikës, gjeometrisë dhe ... programimit. Një nga karakteristikat kryesore të &turtlescript; është mundësia për ti përkthyer komandat në gjuhën e folur të programuesit.

&kturtle; e ka marrë emrin nga breshka që luan një rol kryesor në mjedisin e programimit. Studenti zakonisht do të udhëzojë breshkën, duke përdorur komandat e &turtlescript;, që të bëjë një vizatim mbi tabelë.

### Çfarë është &turtlescript;?

&turtlescript;, gjuha e programimit e përdorur në &kturtle;, është frymëzuar nga familja e gjuhëve të programimit &logo;. Versioni i parë i gjuhës &logo; u krijua nga Seymour Papert në MIT Artificial Intelligence Laboratory (Laboratori i Inteligjencës Artificiale i MIT) në 1967 si një degë e gjuhës së programimit LISP. Prej atëherë shumë versione të gjuhës &logo; kanë dalë. Rreth vitit 1980 &logo; po merte hov, me versionet për sistemet MSX, Commodore, Atari, Apple II dhe IBM PC. Këto versione kanë qenë kryesisht për qëllime edukative. MIT ende mirëmban një faqe interneti për &logo; e cila ka një listë të disa prej ndërtimeve më popullore të gjuhës.

&turtlescript; ka një tipar që gjendet në shumë mishërime të tjera të gjuhës &logo;: aftësinë për ti përkthyer komandat që ti përshtaten gjuhës amtare të studentit. Kjo veçori e bën më të lehtë fillimin për nxënësit që kanë pak ose aspak njohuri të gjuhës angleze. Përveç këtij tipari, &kturtle; ka edhe shumë veçori të tjera që kanë për qëllim lehtësimin e përvojës fillestare të nxënësve me programimin.

### Veçoritë e &kturtle;

&kturtle; ka tipare të këndshme që e bëjnë fillimin e programimit si një llokume. Disa nga tiparet kryesore janë theksuar më poshtë:

- Një mjedis i ndërthurur me interpretuesin &turtlescript;,shkrimoren, tabelën e vizatimit dhe mjete të tjera, të gjitha në një aplikim të vetëm (pa varësi të tepërta).

- Mundësia për të përkthyer komandat e &turtlescript;-it, duke përdorur strukturën përkthyese të &kde;-së.

- &turtlescript; ka mbështetje për funksionet e përcaktuara nga përdoruesi, për rekursivitetin dhe për ndërrimin dinamik të tipit.

- Zbatimi i programit mund të ngadalësohet, pezullohet ose ndalohet në çdo kohë.

- Një shkrimore e fuqishme, me theksues sintakse intuitiv, numërim rreshtash, shënues gabimesh, zbatim vizual, e të tjera.

- Tabela ku breshka vizaton, mund të shtypet në letër ose të ruhet ose si një imazh (PNG) ose si një vizatim (SVG).

- Ndihma rrethanore, aty ku keni nevojë për të. Vetëm shtypni F2 (ose shiko Ndihmë Ndihmë për: ... ) për të hapur ndihmën për atë pjesë të programit ku ndodhet kursori.

- Një dritare gabimesh që lidh mesazhet e gabimit me gabimet në program dhe i shënon ato me të kuqe.

- Terminologji programimi e thjeshtuar.

- Shembuj programesh të gatshme, për ta bërë të lehtë fillimin. Këta shembuj përkthehen duke përdorur strukturën përkthyese të &kde;.

&using-kturtle; &getting-started; &programming-reference; &glossary; &translator-guide;

## Vlerësimet dhe Liçenca

&kturtle;

Software copyright 2003-2007 Cies Breijs cies AT kde DOT nl

Documentation copyright 2004, 2007, 2009

- Cies Breijs cies AT kde DOT nl

- &Anne-Marie.Mahfouf; annma AT kde DOT org

- Disa redaktime nga &Philip.Rodrigues; &Philip.Rodrigues.mail;

- Aktualizim i udhëzuesit të përkthimit dhe disa redaktime nga Andrew Coles andrew_coles AT yahoo DOT co DOT uk

Përkthyer në shqip për herë të parë nga Dashamir Hoxha dashohoxha AT gmail DOT com

&underFDL; &underGPL;

## Instalimi

### Ku ta gjejmë &kturtle;

&install.intro.documentation;

### Përpunimi dhe Instalimi

&install.compile.documentation;

## Treguesi i Komandave